Kurk hier – voor nog meer recyclageplezier

Wijn- of cavaliefhebber? Met de feestdagen zullen er weer vele kurken knallen.  Wij verzamelen graag deze kurken! Aan de actie verdienen we zelf niets, maar de natuur des te meer. Want dankzij het recycleren van kurk kan het oogstritme van de kurkbomen gerespecteerd worden.

Met de eindejaarsfeesten in het vooruitzicht is dit de uitgelezen periode om iedereen op te roepen kurken apart te houden en ze naar het recyclagepark te brengen. Ook verenigingen, organisaties, … worden gevraagd om tijdens hun kerstfeesten en nieuwjaarsrecepties een aparte inzameling van kurken te voorzien. Geniet rustig verder van je wijntje, maar vergeet niet om de kurken te sparen. Echte kurken worden steeds zeldzamer omdat de kurkeiken waarvan ze gemaakt worden verdwijnen. Kurk wordt vervaardigd uit de schors van de kurkeik, afkomstig uit het Middelandse-Zeegebied (Spanje, Portugal, Corsica). Deze grondstof is slechts in beperkte mate beschikbaar. De schors, eens verwijderd, groeit zeer langzaam weer aan: nadat een boom geplant is, duurt het 25 jaar vooraleer de schors een eerste maal kan geoogst worden. Vervolgens heeft de boom opnieuw 10 jaar nodig om een bruikbare schors te laten groeien. Vermits de vraag naar deze grondstof voortdurend stijgt, verminderen de producenten regelmatig dit interval. Als gevolg hiervan worden de boomgaarden met kurkeiken sinds 1992 overspoeld met een voor de boom schadelijke zwam.

Waarvoor gebruikt men kurk?

Kurk wordt vooral gebruikt voor het afsluiten van flessen, bestemd voor wijn, cider, champagne,... (180 miljoen kurken per jaar in België). Kurk wordt eveneens gebruikt voor de vervaardiging van schoenzolen, reddingsboeien, onderleggers,... en voor de vervaardiging van vloer- en wandtegels. Al verschillende jaren wordt kurk ook gebruikt als isolatiemateriaal in gebouwen.

Het wijnverbruik in België bedraagt 31,6 liter per capita. Gesteld dat hiervan 50% verbruikt wordt in wijnflessen van 75cl die 'gekurkt' zijn met een kurken stop zou dit neerkomen op ongeveer 210 miljoen kurken per jaar. Wetende dat 1m3 kurk 35000 kurken bevat betekent dit een volume van 6.000 m3 kurk per jaar dat bij het restafval kan belanden. Met deze hoeveelheid kurk kan een isolatiedeken van 10cm dik worden gemaakt dat een oppervlakte zou hebben van 60.000 vierkante meter. Wanneer de gemiddelde oppervlakte van een zoldervloer van een bescheiden gezinswoning 100m2 zou bedragen zouden met deze kurk jaarlijks 600 zoldervloeren op een zeer eenvoudige en uiterst milieuvriendelijke manier kunnen geïsoleerd worden !

Technische eigenschappen

Kurk is een goede thermische isolator: 2cm kurk heeft dezelfde thermische isolatiewaarde als 7 cm dennenhout of 43 cm baksteen. Maar het is ook een goede akoestische isolator omwille van zijn groter soortelijk gewicht (in vergelijking met glaswol en rotswol). Het is zeer goed vuurbestendig en is antistatisch (het houdt geen stof vast). Het is soepel, elastisch en ondoordringbaar.

Waarom kurken recycleren ?

  • Kurk vergaat niet gemakkelijk en kan dus beter hergebruikt worden. Het is een natuurlijk materiaal van hoge kwaliteit.
  • Door kurk te hergebruiken kan men kurkboomgaarden beter in stand houden.
  • Kurken verzamelen vormt een actieve bijdrage tot de afvalbeperking.
  • Kurkrecyclage biedt werk aan langdurig werklozen.

Inzamelmodel

De Vlaspit werkt samen met Imog die het kurkafval op de recyclageparken centraliseert. 

ln Vlaanderen zijn o.a. ook de intercommunales ECOWERF, HAVILAND, INCOVO, INTERRAND, INTERZA, lVM, IVAREM, lOK, IGEAN en IBOGEM bezig met kurkinzameling. Naast intercommunales zijn onze partners voorzieníngen voor personen met fysische of mentale beperkingen en organisaties zoals Kringwinkels, Beweging.net, CoCork en Natuurpunt.

Ze zamelden in 2015 70 ton kurk in, voornamelijk in Wallonië, Brussel en Vlaanderen en ook een deel in Noord-Frankrijk. We willen hier graag aan meewerken om dit nog uit te breiden. De kurken worden opgeslagen in zakken die door De Vlaspit ter beschikking worden gesteld. ln totaal zijn dat meer dan 800 inzamelpunten. Op de website www.recycork.be is een overzichtskaart met deze inzamelpunten opgenomen. 

De Vlaspit haalt de kurken op bij een 100-tal verzamelpunten. Uit kosten- en efficiëntie-overwegingen wordt er getracht de inzamelronden zo op te stellen dat inzameling en levering (van kurkgranulaat) gecombineerd kunnen worden en dat de vrachtwagen zoveel mogelijk beladen wordt,

Sorteren ja, maar wat ?

  • Kurken stoppen (van wijn of bier)
  • Onderleggers in kurk
  • Overschotten van kurk op rol of kurkisolatie ...en alle andere voorwerpen van zuivere kurk: zonder metaal, leer, hout, gips, plaaster,... eraan vast gehecht
  • Synthetische kurken (zie afbeeldingen) en portokurken (met plastiek dop) zijn toegelaten

En wat niet?

  • Geen metalen: bindijzers, capsules, draaistoppen, beschermkappen, enz.
  • Geen wand- en vloerbekleding

De recyclage

De ingezamelde kurk wordt eerst gesorteerd. ln de kurken stoppen bevindt zich een belangrijke (groeiende) fractie van synthetische kurken. Deze kunnen ook gerecycleerd worden tot grondstof voor de plastic verwerkende industrie. Metalen kunnen eveneens worden gesorteerd om te recycleren. Het restafval dat niet kan gerecycleerd worden dient als bedrijfsafval te worden afgevoerd. Enkel de natuurlijke kurk wordt vermalen en gegranuleerd en kan vervolgens, zonder verdere behandeling, gebruikt worden als natuurlijk isolatiemateriaal voor vloeren, muren en daken of voor andere toepassingen. De andere materialen (plastic, metaal,...) worden afgevoerd naar andere verwerkers.  Kurkgranulaat wordt ook verkocht als bodembedekkingsmateriaal in de plantenkweek. dikte, naargelang de isolatietoepassing) worden geleverd in zakken van 100 liter.

Zie ook

Aangemaakt op: 07/11/2017